Naar de inhoud
Alle vragen Vragen over scrapbooken

Beginnen met scrapbooken

Wat is het, wat heb je nodig en hoe maak je je eerste pagina. De vragen die scrappers het vaakst stellen, met een kort en eerlijk antwoord.

Wat heb je nodig om te beginnen met scrapbooken?

Je hebt maar een paar dingen nodig: een ondergrond, papier, iets om mee te knippen, plakmiddel en je foto's.

  • een album of losse vellen cardstock (stevig, effen karton) als basis
  • een paar vellen designpapier (bedrukt papier)
  • een goede schaar, een liniaal en een potlood
  • dubbelzijdige tape of een tape-roller
  • een pen die niet doorslaat of vervaagt
  • je afgedrukte foto's

Stickers, stempels en washi tape zijn leuk, maar voor je eerste pagina heb je ze niet nodig. Let erop dat papier en lijm die je foto's raken zuurvrij zijn. Dan blijven je foto's langer mooi.

Lees ook: Wat je echt nodig hebt om te beginnen met scrapbooken

Welk formaat album neem je als beginner?

De meeste scrappers werken op 30,5 x 30,5 cm (12 x 12 inch). Het meeste scrappapier wordt in dat formaat verkocht en je vindt er de meeste voorbeelden voor.

Toch is dat niet het enige goede begin. A4 is in Nederland en België makkelijk te krijgen en past goed bij foto's van 10 x 15 cm. Met kleinere formaten, zoals 20 x 20 cm (8 x 8 inch) of 15 x 15 cm (6 x 6 inch), is een pagina sneller vol, zodat je eerder iets af hebt.

Kies het formaat waarvoor je makkelijk papier vindt en dat je aanspreekt. Een afgemaakt A4-album is meer waard dan een leeg album van 30 x 30.

Lees ook: Welk albumformaat kies je voor je eerste scrapbook

Wat is scrapbooken precies?

Scrapbooken is het bewaren van foto's en herinneringen op versierde pagina's, met papier, korte teksten en kleine decoraties.

Het verschil met een gewoon fotoalbum is dat je het verhaal erbij vertelt: wie er was, waar het was en waarom het moment belangrijk was. Naast foto's kun je ook kaartjes, toegangsbewijzen, briefjes en tekeningen inplakken.

Het woord komt uit het Engels: een scrap is een snipper of knipsel. Er zijn geen vaste regels. Een pagina mag zo eenvoudig of uitbundig zijn als je zelf wilt.

Lees ook: Wat is scrapbooken, en welke vorm past bij jou

Hoe maak je je eerste pagina?

Begin met één herinnering en een paar foto's, en plak pas iets vast als alles goed ligt.

  • Kies een moment en één tot drie foto's die erbij horen.
  • Kies een achtergrond van cardstock en twee of drie papieren in kleuren die in je foto's terugkomen.
  • Leg alles los op de pagina en probeer twee of drie indelingen uit.
  • Maak één foto groot als blikvanger.
  • Schrijf een titel en een paar regels: wie, wat, waar en wanneer.
  • Plak vast van groot naar klein: achtergrondpapier, matjes, foto's, tekst.
  • Voeg als laatste een paar versieringen toe, dicht bij de foto.

Maak een foto van je indeling voordat je gaat plakken. Dan weet je nog hoe alles lag.

Lees ook: Zo maak je je eerste scrapbookpagina, stap voor stap

Hoeveel foto's zet je op je eerste pagina?

Eén tot drie foto's is genoeg voor een eerste pagina, met één foto als duidelijke blikvanger. Dan houd je ruimte over voor een titel, een stukje tekst en wat versiering, en hoef je niet te puzzelen.

Op een spread (twee pagina's naast elkaar) kun je meer kwijt, bijvoorbeeld vijf tot zeven foto's van hetzelfde moment. Kies de foto's die het verhaal het best vertellen of die je het meest raken. Je hoeft niet elke foto van een dag te gebruiken. De rest kun je bewaren of later op een andere pagina verwerken.

Lees ook: Foto's kiezen en hoeveel er op een scrapbookpagina passen

Wat kost het om te beginnen met scrapbooken?

Beginnen kan goedkoop, want voor een eerste pagina heb je weinig nodig. Een schaar, een liniaal en een pen heb je misschien al in huis. Het geld gaat vooral naar versieringen, papiercollecties en machines, en die kun je later aanschaffen.

  • Koop per project, niet alles tegelijk.
  • Begin met cardstock, een klein blok designpapier en goede dubbelzijdige tape.
  • Gebruik restjes, kaartjes en bonnetjes die je al hebt.
  • Wacht met machines tot je weet wat je graag maakt.

Groot gereedschap gaat jaren mee, terwijl kleine versieringen ongemerkt oplopen. Een vast budget helpt je om dat in de hand te houden.

Lees ook: Scrapbooken met een klein budget

Moet je creatief zijn of mooi kunnen schrijven om te scrapbooken?

Nee, scrapbooken draait om je herinneringen, niet om tekentalent of een mooi handschrift. Het meeste werk is kiezen, knippen, schuiven en plakken, en dat leer je door het te doen.

Voel je je niet creatief, dan heb je veel aan een sketch: een kant-en-klaar schema voor de indeling van een pagina. Ben je onzeker over je handschrift, dan kun je je tekst uitprinten, letterstickers of stempels gebruiken, of rustig in blokletters schrijven. Probeer het eerst op een kladje.

Later is het juist je eigen handschrift dat je pagina's persoonlijk maakt.

Lees ook: Je hoeft niet creatief te zijn om te scrapbooken

Heb je een papiersnijder of snijmachine nodig?

Nee, voor je eerste pagina's volstaan een goede schaar, een metalen liniaal en een hobbymes op een snijmat.

Een papiersnijder wordt handig als je vaak rechte stroken en matjes snijdt. Het is meestal het eerste gereedschap dat scrappers erbij kopen. Stansmachines, die met mallen vormen uit papier drukken, en snijplotters, die digitale ontwerpen uitsnijden, zijn leuk maar duur. Als beginner heb je ze niet nodig. Wacht ermee tot je weet wat voor projecten je maakt.

Wil je eerst met vormen spelen, dan kun je losse, voorgestanste vormen kopen.

Lees ook: Snijgereedschap kiezen: papiersnijder, schaar en snijmat

Kun je beter op papier of digitaal beginnen?

Allebei is een goed begin. Het hangt af van wat jij prettiger vindt.

Op papier werk je met je handen, voel je het materiaal en heb je meteen een echt boek. Digitaal maak je pagina's met software op de computer of tablet. Je kunt dan alles ongedaan maken, je maakt geen rommel en het neemt geen ruimte in. Je hebt wel een programma nodig, en je moet de pagina's laten afdrukken als je ze wilt vasthouden.

Staan je foto's al op je telefoon en werk je graag op de computer, dan ligt digitaal voor de hand. Je kunt ook allebei combineren. Dat heet hybride scrapbooken.

Lees ook: Zo begin je met digitaal scrapbooken

Kun je scrapbooken zonder foto's?

Ja, foto's komen veel voor, maar het gaat om het verhaal dat je bewaart. Je kunt ook pagina's maken met:

  • kaartjes, toegangsbewijzen en bonnetjes
  • brieven, kaarten en briefjes
  • plattegronden en folders van een reis
  • recepten, tekeningen of citaten
  • gedroogde bloemen of stukjes stof

Schrijf er kort bij waarom het je iets zegt, dan blijft de herinnering begrijpelijk. Bonnetjes vervagen vaak en veel kaartjes bevatten zuur. Is het origineel kostbaar, gebruik dan liever een kopie of scan.

Lees ook: Scrapbooken zonder foto's: zo vertel je toch je verhaal

Met welk project kun je het best beginnen?

Begin met één losse pagina of een klein project dat je in een middag af hebt. Bijvoorbeeld:

  • één pagina over een foto die je dierbaar is
  • een kaart, om technieken uit te proberen
  • een klein mini-album over een dag of uitje
  • pocketpagina's, waarbij je foto's en kaartjes in de vakjes van een insteekhoes schuift

Een klein project geeft snel resultaat en laat je ontdekken wat je leuk vindt. Een groot album met jaren aan foto's is als eerste project vaak te veel. Daar kun je later aan beginnen.

Lees ook: Een mini-album maken: basis, pagina's en binding

Hoe lang ben je met één pagina bezig?

Als beginner ben je met een eenvoudige pagina al gauw één tot drie uur bezig. Met ervaring gaat het sneller. De meeste tijd zit niet in het plakken, maar in het kiezen: welke foto's, welk papier, welke indeling.

Wil je sneller werken, dan helpt dit:

  • kies je foto's en papier vooraf, op een ander moment
  • werk met een sketch, zodat de indeling al vastligt
  • houd je aan één papiercollectie
  • verdeel het werk over korte sessies

Pagina's met veel lagen, verf of bijzondere technieken kosten meer tijd. Neem die tijd gerust. Voor de meeste scrappers is het maken zelf het leukste deel.

Lees ook: Een scrapbookpagina maken als je weinig tijd hebt

Kan ik foto's van mijn telefoon gebruiken?

Ja, je laat ze afdrukken, thuis of bij een fotoservice. Kies wel alleen de foto's die je echt wilt gebruiken, anders krijg je stapels afdrukken.

Gangbare maten zijn 10 x 15 cm en 13 x 18 cm. Kleinere afdrukken, zoals 7,5 x 10 cm (3 x 4 inch), passen vaak beter op een pagina. Veel scrappers kiezen mat fotopapier: dat spiegelt minder en je ziet minder vingerafdrukken.

Thuis printen is handig voor kleine maten en als je snel resultaat wilt. Een fotoservice geeft vaak een betere en duurzamere afdruk dan een gewone thuisprinter.

Lees ook: Foto's afdrukken voor je scrapbook: thuis of bij een fotoservice

Wat is het verschil tussen een scrapbook en een fotoalbum?

In een fotoalbum bewaar je vooral foto's. In een scrapbook vertel je ook het verhaal erbij.

Een scrapbookpagina combineert foto's met papier, een titel, korte teksten en versieringen, en vaak ook kaartjes, briefjes of andere herinneringen. Een fotoboek dat je online laat drukken zit daartussenin: het heeft wel een vormgeving, maar alles is plat gedrukt.

Wat bij je past, hangt af van hoeveel tijd je hebt en of je het maken zelf leuk vindt. Veel mensen combineren het: een fotoboek voor alle foto's van een jaar, en een scrapbook voor de momenten die meer aandacht verdienen.

Lees ook: Scrapbook, fotoboek of fotoalbum: wat past bij jou

Is scrapbooken moeilijk om te leren?

Nee, de basis leer je in een paar pagina's, en er zijn geen vaste regels. Een rustige, mooie pagina komt neer op een paar eenvoudige principes:

  • één duidelijke blikvanger
  • twee of drie kleuren die in je foto's terugkomen
  • wat lege ruimte rond de foto's
  • versiering met mate

Beginners vinden vaak niet het plakken lastig, maar het maken van keuzes en het samenhangend houden van een album over meerdere pagina's. Begin klein en kijk na een paar pagina's terug. Dan zie je vanzelf wat je goed afgaat en wat je leuk vindt.

Lees ook: Een layout opbouwen in vaste stappen

Is een beginnerskit handig om mee te starten?

Ja, een kit is een makkelijke start, omdat papier en versieringen al op elkaar zijn afgestemd. Je hoeft dan niet zelf te combineren.

Je ziet meteen hoe kleuren en patronen samengaan, en je kunt uitproberen wat je leuk vindt. Kijk wel goed wat erin zit. Soms zit er veel versiering in en weinig papier, en vaak moet je lijm en een schaar er zelf bij kopen.

Een los blok designpapier uit één collectie (een paper pad) werkt bijna net zo goed. Bewaar wat je niet gebruikt, want restjes komen later altijd van pas.

Waar haal je ideeën vandaan voor je pagina's?

Begin bij je foto's: kijk wat er gebeurde en wat je wilt onthouden, en bouw de pagina daaromheen.

Voor de indeling heb je veel aan sketches: eenvoudige schema's die laten zien waar de foto's, de titel en de tekst komen. Daarnaast vind je inspiratie in scrapbooktijdschriften, boeken, video's en de pagina's van andere scrappers. Bewaar wat je mooi vindt in een map of op een moodboard, dan heb je altijd iets om op terug te vallen.

Kijk vooral naar waarom een pagina werkt, zoals de kleuren of de plek van de foto, in plaats van hem precies na te maken.

Lees ook: Wat is een sketch en hoe maak je er een pagina mee

Hoeveel vellen papier heb je nodig voor een scrapbookpagina?

Voor een eenvoudige pagina heb je ongeveer vier tot zes vellen of stukken papier nodig, en een paar vellen van 30 x 30 cm zijn al ruim genoeg om mee te beginnen.

  • één vel cardstock als achtergrond
  • één of twee vellen designpapier voor een tweede laag of een strook
  • een restje effen cardstock voor matten (de randjes achter je foto's)
  • een klein stukje voor een titel of label

Uit één vel van 30 x 30 cm kun je veel kleinere stukken snijden, dus een blok designpapier met twaalf of vierentwintig vellen gaat voor meerdere pagina's mee. Koop liever te weinig dan te veel. Papier uit één collectie past al bij elkaar, en leg de vellen naast je foto's voordat je gaat knippen.

Lees ook: Zo kies je kleuren die bij je foto's passen

Wat zijn veelgemaakte beginnersfouten?

De meeste fouten ontstaan doordat je te veel tegelijk wilt. Veelvoorkomende valkuilen zijn:

  • te veel kleuren, papieren en versieringen, waardoor je foto's verdwijnen
  • geen duidelijke blikvanger
  • vastplakken voordat de indeling klaar is
  • natte lijm die het papier laat golven
  • originele, onvervangbare foto's gebruiken in plaats van afdrukken
  • geen namen en data opschrijven
  • alles in één keer kopen
  • zo perfectionistisch zijn dat een pagina nooit af komt

Leg alles eerst los neer, haal weg wat niets toevoegt en schrijf in elk geval op wie, wat en wanneer.

Lees ook: Ontwerpprincipes voor een scrapbookpagina die klopt

Ik ben bang dat ik het verpest. Hoe begin ik dan?

Begin met een proefpagina op een los vel, dan kan er niets misgaan. Gebruik afdrukken in plaats van originele foto's, zodat je een foto opnieuw kunt printen als het misloopt. Leg alles eerst los neer en plak pas vast als je tevreden bent.

Gaat er toch iets mis, dan kun je het bijna altijd verbergen. Een lijmvlek of een verschreven woord verdwijnt onder een strookje papier, een label of washi tape.

Je eerste pagina's hoeven niet mooi te zijn. Later laten ze juist zien hoe je begonnen bent. Een pagina die af is, is meer waard dan een perfecte pagina die er nooit komt.

Lees ook: Een foutje op je pagina herstellen

Welke vormen van scrapbooken zijn er?

Er zijn veel vormen, en je hoeft er niet één te kiezen.

  • traditioneel: pagina's van papier in een album, vaak van 30 x 30 cm
  • pocket scrapbooking: foto's en kaartjes in de vakjes van insteekhoezen
  • mini-album: een klein boekje over één onderwerp
  • digitaal: pagina's maken op de computer en laten afdrukken
  • hybride: digitaal en papier gecombineerd
  • junk journal: een boek van gerecycled papier en herinneringen
  • art journal: een dagboek voor beeld, kleur en eigen expressie

Probeer gerust een paar vormen uit. Veel scrappers wisselen af, afhankelijk van hun tijd en het onderwerp.

Lees ook: Wat is scrapbooken, en welke vorm past bij jou

Kun je scrapbooken jezelf aanleren?

Ja, de meeste scrappers hebben het zichzelf geleerd. Je komt ver met:

  • video's en stapsgewijze uitleg online
  • boeken en tijdschriften over scrapbooken
  • sketches, om indelingen na te maken
  • workshops in je buurt
  • samen scrappen, bijvoorbeeld op een crop: een middag of dag waarop mensen samen aan hun albums werken

Uiteindelijk leer je het meest door pagina's te maken. Bij elke pagina steek je iets op, en na een tijd zie je vanzelf welke stijl bij je past. Vraag gerust hoe iemand iets heeft gedaan. Scrappers leggen dat meestal graag uit.

Lees ook: Samen scrappen: crops en scrapmiddagen

Waarom zou je gaan scrapbooken?

Je bewaart herinneringen zo dat ze later nog iets vertellen, aan jezelf en aan wie na je komt. Foto's zonder uitleg verliezen hun verhaal. Over een paar jaar weet niemand meer wie erop staan of waarom het moment belangrijk was.

Daarnaast vinden veel scrappers het ontspannend om met hun handen bezig te zijn. Je zit even zonder scherm, je kijkt terug op mooie momenten en je maakt iets wat af is. Samen scrappen of een album cadeau geven maakt er ook iets gezelligs van.

Lees ook: Waarom scrapbooken rust en voldoening kan geven

Heb je een speciaal scrapbookalbum nodig?

Nee, voor je eerste pagina's kun je werken in wat je hebt: een schetsboek, een stevig notitieboek, een ringband met losse vellen of een album met blanco pagina's.

Voor beginners is een ringband of schroefalbum met losse pagina's het prettigst. Je kunt dan pagina's toevoegen, verwisselen of weghalen. In een gebonden boek moet je vooraf rekening houden met de dikte: als je veel inplakt, gaat het boek uitpuilen.

Koop je later een echt album, kies dan een album met zuurvrije pagina's of met hoezen van veilig plastic, zoals polypropyleen.

Lees ook: Schroefalbum, ringband of zelfklevend: welk album kies je

Wat betekenen termen als layout, cardstock en embellishments?

Scrappers gebruiken veel Engelse woorden. Dit zijn de meest gebruikte:

  • layout (of LO): één afgewerkte pagina
  • spread: twee pagina's naast elkaar
  • cardstock: stevig, effen karton als ondergrond
  • designpapier: dunner, bedrukt papier
  • embellishments: versieringen zoals stickers, knopen en labels
  • journaling: alle tekst die je bij je foto's schrijft
  • matten: een foto op een iets groter stuk papier plakken als lijstje
  • sketch: een schema voor de indeling van een pagina
  • crop: een bijeenkomst waar mensen samen scrappen

Lees ook: Scrapbooktermen uitgelegd, van brads tot vellum

Mag je de pagina van iemand anders nadoen?

Ja, een pagina van iemand anders als voorbeeld gebruiken is in de scrapwereld heel gewoon. Dat heet scraplift of CASE, meestal uitgelegd als copy and share everything.

Je neemt de indeling, de kleuren of een idee over en maakt er met je eigen foto's en je eigen verhaal iets nieuws van. Laat je het resultaat aan anderen zien, vermeld dan waar je de inspiratie vandaan hebt.

Verkoop of publiceer je je werk, dan ligt het anders. Een ontwerp letterlijk kopiëren of andermans afbeeldingen gebruiken mag dan niet zomaar.

Lees ook: Scraplift en CASE: mag je andermans pagina nadoen

Doen mensen nog aan scrapbooken?

Ja, scrapbooken leeft nog steeds, al ziet het er nu anders uit dan vroeger.

Naast klassieke albums zijn junk journals, reisdagboeken, pocket scrapbooking en planners versieren met stickers en washi tape populair. Juist omdat bijna al onze foto's op de telefoon staan, willen veel mensen een paar momenten weer echt in handen hebben.

Er zijn online groepen, workshops en scrapmiddagen, dus je hoeft het niet in je eentje te doen.

Moet je bij je oudste foto's beginnen?

Nee, begin met de foto's waar je nu het meeste zin in hebt. Vaak is dat iets recents waarvan je het verhaal nog goed weet. Wie bij het begin van een grote stapel wil starten, raakt snel ontmoedigd.

Een album hoeft niet chronologisch te zijn. Je kunt per thema, persoon of gebeurtenis werken, of in een ringband pagina's later op de goede plek invoegen. Zet wel op elke pagina een datum of jaartal, ook als het een schatting is.

Oudere foto's kun je in de tussentijd per jaar of gebeurtenis in dozen sorteren.

Lees ook: Achter met je album: moet je alles op volgorde scrappen?